Algemene Beschouwingen 2017

10 november 2017

De laatste Algemene Beschouwingen van deze raadsperiode.

De afgelopen jaren heb ik steeds gebruik gemaakt van de fictieve Kevin van Dijk en zijn familie om zaken te illustreren. En ik moet u teleurstellen. Vanavond laat ik de familie Van Dijk thuis. Mogelijk komen ze een volgende keer weer voorbij, maar voor nu hebben ze even rust. Ze hebben immers al genoeg problemen. Het is trouwens niet zo dat er niet genoeg te vertellen zou zijn rondom de familie.

Niet de familie Van Dijk. Wat dan wel?

Zoals ik al zei, dit zijn de laatste algemene beschouwingen van deze raadsperiode. Dat is een prima aanleiding om even achterom te kijken en vooral ook vooruit, over de horizon van deze periode.

Wat de PvdA betreft vormde de uitslag van de laatste gemeenteraadsverkiezingen een, helaas verwachte, teleurstelling. We gingen van 3 naar 2 zetels. We gingen de oppositie in, met een compleet nieuw team dat van de grond af aan moest worden gebouwd. Na verloop van tijd ontstond er een hechte club en konden we met onze hernieuwde identiteit aan de slag. We hebben ons opgesteld als een positief kritische partij die de controlerende en volksvertegenwoordigende taak hoog in het vaandel heeft.

Wat hebben we de afgelopen vier jaar gekregen?

Een College van daadkrachtige mannen, zo heb ik het college in eerdere Algemene Beschouwingen genoemd. Dat hebben we geweten en de inwoners ook. Stoom en kokend water. Denk aan de gemeentewerf, de Van Heutszkazerne, etc. Sluitende begrotingen, die stuk voor stuk opriepen tot terughoudendheid en die bij uitvoering toch vaak weer een beroep op de reserves deden. Projecten die vrijwel per definitie duurder werden of nog dreigen te worden. ONS, Zuiderzeehaven, parkeermeters, Hanzedagen, verven Stadsbrug, parkeergarage Buitenhaven. De risico’s en onzekerheden die aan het begin van deze periode werden beschreven, zijn nog grotendeels van kracht. Reeve is er nog niet. Het Grondbankdossier is nog niet afgehecht. Vanuit de vorige raadsperiode wachten we nog op het opzetten van een raadsenquête. Ontwikkeling Bolwerk-Buitenwacht. Bedrijventerrein Spoorlanden.

Ik heb eerder al eens de kwalificatie ‘azijnpisser’ gekregen van een reeds vertrokken wethouder. Vanuit de rol van kritisch oppositie voeren hoort dat er natuurlijk ook gewoon bij. Ja-knikkers zijn er al genoeg. Maar om te voorkomen dat me dat nog een keer overkomt, toch ook van deze kant even aanstippen dat er natuurlijk ook zat goede dingen zijn gebeurd. In het begin gaf ik al aan dat de PvdA zich als een positief kritische partij opstelde. Als een voorstel goed is, moet je daar ook gewoon achter kunnen staan. Wanneer u kijkt naar ons stemgedrag, dan zult u zien dat we meestal de voorstellen van het college hebben gevolgd.

Ik licht er even een paar thema’s uit.

De Hanzedagen zijn inhoudelijk een succes geworden. Wat waren het fantastische dagen, waarmee Kampen zich heel positief op de internationale kaart heeft gezet en waarmee Kampen voor zichzelf een ontzettend positief gevoel heeft gecreëerd. Nu is het zaak om het goede gevoel vast te blijven houden en regelmatig terug te laten komen. April volgend jaar is de nieuwe editie van Sail. Een prima gelegenheid om de kracht van Kampen weer te tonen.

De IJsselkogge, die omhoog is gehaald en waarvan inmiddels duidelijk is dat hij geconserveerd wordt en weer terug in Kampen komt. Via een gloedvol betoog vanuit de PvdA, waarbij zelfs Sint Nikolaas werd aangehaald, werd de raad ervan doordrongen om in ieder geval de terugvaloptie mogelijk te maken. Maar ook hierbij nog een hele uitdaging om dit schip een volwaardige en respectvolle plaats te geven.

We hebben ons vastgebeten in het zwembaddossier en het behoud van de IJsselkogge is een grote opsteker geweest. Workfast, wie kent het nog? Wat hebben we gestreden tegen deze vorm van vernedering van cliënten van de Participatiewet. De boeren van Kampereiland konden op onze warme steun rekenen. De ondergrondse afvalcontainers hebben we zeer kritisch gevolgd. De verrommeling en grootte van vulopeningen hebben we succesvol onder de aandacht gebracht.

Hét dieptepunt van deze periode: het niet willen verruimen van de doelgroep van het armoedebeleid. Raadsleden met opmerkingen als ‘moeten mensen maar wat beter hun best doen’, of ‘er moet wel een prikkel zijn om te willen werken’ hebben het in onze ogen echt niet begrepen. Gelukkig komt er steeds meer steun vanuit de wetenschap, die aantoont dat leven in armoede/financiële problemen, gevolgen heeft in het functioneren van de hersenen. Het is niet voor niks dat er ook vanuit het rijk, nog vanuit de periode VVD-PvdA, extra geld is vrijgemaakt voor armoedebestrijding, schuldhulpverlening en Kansen voor Kinderen. Een verruiming van de doelgroep in Kampen zat er echter niet in… en in dit lijstje staan we er landelijk niet zo florissant voor…

Nu we het toch over lijstjes hebben: het lijstje lokale lasten…

Echt een doorn in het oog hoe dit college en deze coalitie hun best doen om zo laag mogelijk te scoren op lokale lasten lijstjes. Kampen is niet een gemeente die het zich kan veroorloven om zo goedkoop mogelijk te zijn. We hebben een bijzondere opgave: denk maar eens aan alle monumenten, maar ook aan een bevolking die relatief laag opgeleid is, een eenzijdige arbeidsmarkt, veel laaggeletterdheid, tekorten binnen delen van het sociaal domein, veel kinderen in jeugdzorg, grote risico’s en onzekerheden binnen het Grondbedrijf, etc. Allemaal zaken die relatief veel geld kosten.Zo laag mogelijke lokale lasten, betekent armoe troef op de lokale voorzieningen. Kwaliteit en solidariteit mogen best een prijs hebben, vinden wij bij de PvdA. De OZB is een instrument waarbij de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen. Wij hadden liever duidelijke keuzes voor bijvoorbeeld bestrijding van eenzaamheid, uitbreiding armoedebeleid, gezondheid, zorgen dat iedereen mee kan doen en echte transformatie gezien. Helaas heeft deze raad bij meerderheid opgeroepen dat de financiële meevaller van de meicirculaire moest worden ingezet voor het verminderen van het tarief OZB niet-woningen; het bevriezen van de trendmatige verhoging van het tarief OZB woningen; en het verminderen van de taakstelling nieuw / bestaand beleid.

Goed, we maken de overstap naar de begroting voor 2018… Er ligt een sluitende begroting. Tegelijkertijd zijn we bang dat hij te positief gesteld is. Er zijn risico’s benoemd waarvan we weten dat ze werkelijkheid gaan worden, alleen weten we nog niet precies wanneer en hoe hoog. Daarom zijn deze vooralsnog buiten beschouwing gelaten en slechts aangekondigd met de zin dat er separate voorstellen over komen. Wanneer deze risico’s daadwerkelijk bewaarheid worden en we zouden daar nu een inschatting van maken en verwerken, dan zijn wij heel benieuwd of de begroting nog steeds duurzaam positief zal zijn. Misschien kan de wethouder van financiën daar iets over zeggen.

Het rekening houden met lagere pachtinkomsten van Kampereiland juichen we van harte toe. Of het genoeg is, moet het te houden onderzoek uitwijzen.

We lezen dat er een Belastingvisie wordt opgesteld. Dat lijkt ons hartstikke goed, waarbij inzicht kan worden verkregen in de belastingstatus van Kampen. Wel zijn wij heel benieuwd naar de consequenties die het college aan de uitkomsten van dit onderzoek zal verbinden. Stel dat blijkt dat Kampen wel erg laag scoort, wat gaat het college dan doen? Graag een reactie.

Het honoreren van startersleningen juichen wij van harte toe. Ook in deze tijd van marktherstel, is er nog genoeg te stimuleren. Starters op de woningmarkt komen niet zonder meer aan een gewenste bestaande woning. Naast startersleningen zijn wij heel warm voorstander van zogenaamde blijversleningen. Hiermee kunnen mensen tegen gunstige voorwaarden al preventief hun woning geschikt maken voor het geval ze behoevend worden. Veel aanpassingen verhogen sowieso al het woongenot. Samen met D66 dienen we een motie hiertoe in.

Wat betreft de tariefmaatregelen valt met name de afvalstoffenheffing op. De media hebben er de afgelopen dagen ook al veel aandacht aan besteed. De vraag is wat ons betreft: hoe stimuleren we het goed scheiden van afval; hoe beperken we dat mensen hun huisvuil illegaal storten omdat ze opzien tegen de betaling per aangeboden zak. Het voelt heel onterecht (en contraproductief) om mensen eerst te leren goed te scheiden en dan vervolgens dit goede gedrag te straffen met hogere lasten. Ik zag al enkele moties met dit onderwerp voorbij komen.

Tenslotte staat in het resumé van de aanbiedingsbrief opgesomd waar het college tevreden over is. Dat roept bij mij de vraag op waar het college dan niet, of niet helemaal tevreden over is. We horen het graag.


Ga ik over naar de moties:

We hebben enkele collega’s gepolst voor een motie die zou oproepen om de verhoging OZB-niet woningen wel degelijk door te laten gaan. Dit kon echter op weinig bijval rekenen. Deze houden we dus ook graag nog even achter de hand tot aan de onderhandelingstafel na de komende gemeenteraadsverkiezingen.

1. Versterking armoedebeleid, vanwege kabinetsplannen; hebben we even over nagedacht. De Haagse plannen zijn echter nog niet in detail bekend, zodat we dit nog niet in een motie hebben verwerkt.

2. Welzijn op Recept – ingediend

Zorg, transitie van de zorg. Dit college heeft de hele transitie inhoud gegeven. De beginperiode stond, zoals in zoveel gemeenten, in het teken van het goed inregelen van alle verplichtingen en een zo vloeiend mogelijke overgang van cliënten van de provinciale jeugdzorg of landelijke AWBZ naar de gemeente. Dit ging met grote onzekerheden gepaard en al met al is dat ordentelijk verlopen. Na het neerdalen van de as, is het tijd voor transformatie. De inhoudelijke uitgangspunten achter de overgang van taken naar de gemeente, moeten vorm krijgen. Het loslaten van denken in afzonderlijke wetten en domeinen moet zorgen voor doelmatiger en goedkopere vormen van ondersteuning. Zware en gespecialiseerde hulpverlening moet teruglopen en preventie en voorliggende, algemene voorzieningen moet de sterke basis vormen. Wat daarbij niet helpt is dat er met de overgang van taken meteen een forse bezuinigingstaakstelling vanuit het rijk is meegekomen. Daar hebben we mee te dealen en noopt ons tot anders werken. Wij vinden het dan ook erg jammer dat het innovatiebudget is wegbezuinigd.

Op het gebied van transformatie willen wij graag een positief gestelde motie indienen, namelijk Welzijn op Recept. Daarin wordt de koppeling tussen verschillende domeinen gelegd.

Soms zit het even niet mee, of is het lastig om zelf weer een goede draai aan het leven te geven. Mogelijk kamp je met lichamelijke en/of psychische klachten. Je wilt er wel iets aan doen, maar weet niet zo goed hoe. In de meeste gevallen ga je met je klachten naar de huisarts.

Bij doorvraag van de huisarts kan duidelijk worden dat je misschien eenzaam bent of last hebt van een scheiding, en daarom maar binnen blijft zitten. Klachten vaak zonder fysieke oorzaak. De huisarts kan met Welzijn op Recept verwijzen naar de welzijnswerker in de wijk. Deze bekijkt samen met de cliënt welke activiteit of ondersteuning past bij de verwijzing.

Het Trimbos-instituut heeft een handleiding ontwikkeld voor een doorverwijzing naar Welzijn.

Het dictum van de motie:

Verzoekt het college:

1. Te onderzoeken of Welzijn op Recept kan worden toegepast in Kampen

2. Eerste helft 2018 met een voorstel te komen voor inbedding in het beleid Sociaal Domein


Motie Welzijn op Recept

De gemeenteraad van Kampen in vergadering bijeen op 9 en 14 november 2017;

Agendapunt 5 Raadsvoorstel vaststellen Programmabegroting 2018

Gelezen:

· Het raadsvoorstel vaststellen Programmabegroting 2018

Constaterende dat:

· Veel mensen met klachten naar de huisarts gaan, waar niet direct een medische duiding voor is

· Na doorvraag van de huisarts kan blijken dat er sprake is van bijvoorbeeld eenzaamheid of sociaal isolement

· Het Trimbosinstituut een handleiding heeft ontwikkeld voor Welzijn op Recept

Overwegende dat:

· In het kader van transformatie Sociaal Domein en de-medicalisering een verwijzing naar welzijnsvoorzieningen de best passende oplossing is

· Hiermee burgerkracht en zelfredzaamheid een positieve impuls kunnen krijgen

· De verbinding van verschillende domeinen actief wordt gemaakt

Verzoekt het college:

3. Te onderzoeken of Welzijn op Recept kan worden toegepast in Kampen

4. Eerste helft 2018 met een voorstel te komen voor inbedding in het beleid Sociaal Domein


PvdA Kampen

Manfred Haveman